Muzeum haftu ukraińskiego w Zbarażu



OLYMPUS DIGITAL CAMERA W ostatnim wpisie obiecałam trochę więcej zdjęć z ukraińskimi haftami i oto są. Na przedstawionych zdjęciach można pooglądać ukraińskie wyszywanki (Українська народна вишивка), zgromadzone w twierdzy czy też zamku w Zbarażu. Mniej wtajemniczonych odsyłam do google lub do lekcji historii ze szkoły ;). Wszystkie zdjęcia wykonałam osobiście tydzień temu. Niestety program wyprawy był tak napięty, że na ich wykonanie miałam aż dziesięć minut. Moim zdaniem barbarzyństwo, ale co ja mogę. Miałam plan dokonać oddzielnej fotografii każdego haftu oddzielnie, jednak niestety nie było mi to dane. Ale co mi się udało wykonać można pooglądać na zdjeciach niżej.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Na kilku kolejnych zdjęciach można pooglądać hafty liturgiczne, które, co wynika z moich prywatnych obserwacji, używane były i są nadal w świątyniach o obrządku greko-katolickim.OLYMPUS DIGITAL CAMERA Takich sztandarów obrzędowych pokażę więcej we wpisie prezentującym hafty wykonane w świątyniach.  Podczas naszej wyprawy p. Julia, nasza przewodnicza ze Lwowa powiedziała nam, że w świątyniach greko-katolickich każdy święty obraz po prostu musi być okolony ręcznie wykonanymi haftami. Dlaczego? Tego niestety jeszcze nie wiem. Myślę, że ma to po części związek ze swoistym poświęceniem się i pracą. Takie hafty są bardzo pracochłonne, jest to więc w pewnym sensie oddanie świętym swojej ciężkiej pracy a jednocześnie z drugiej strony, pracochłonne hafty są cenne. I tutaj kółko się zamyka. To oczywiście moje domysły.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj mamy krzyż prawosławny, więc najwyraźniej wcześniej także w tych świątyniach podobne prace się pojawiały. Odwiedziliśmy kilka cerkwi i obecnie nie widziałam żadnego więc albo zmieniła się tradycja albo hafty umiejscowione są być może na przedmiotach ściśle powiązanych z celebrowaniem rytuałów i może tylko wtedy je widać? Czy ktoś może podpowiedzieć?OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj dwa przykłady haftów pętelkowych, które wykonuje się igłą tkacką a potem strzyże. OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Teraz wracamy do tematyki świeckiej. W Zbarażu przekonałam się, że ludowy haft ukraiński to także hafty płaskie. OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj mamy całą tablicę z płaskimi haftami wołyńskimi.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Przepiękny ręcznik.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj dla odmiany mamy całą ścianę haftów galicyjskich.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA I dla odmiany trochę haftów użytkowych: na ubraniach: koszulach, sukienkach, krawatach, itd.OLYMPUS DIGITAL CAMERA Obecnie na straganach z pamiątkami można kupić takie krawaty zrobione z koralików. Te są na 100% ręcznie szyte i ręcznie haftowane.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Jeszcze raz ściana z haftem liturgicznymOLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj pojawiły się bardzo piękne przykłady haftów pod świętymi obrazami.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Dodatkowo piękna koronka – jak myślę klockowa, na drugim ręczniku jest koronka szydełkowaOLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj już sala w pawilonach zamkowych. Obrusy, koszule itd, wszystkie bardzo stare i misternie wyhaftowane.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Historyczne ubrania.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA Przepiękna skrzynia posagowa z ręcznie tkanym dywanikiemOLYMPUS DIGITAL CAMERA A to warsztat tkacki: krosno.OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj mamy po lewo kołowrotek a po prawo magielnicę, czyli maszynkę do międlenia lnu. Pod spodem szczotki do wyczesywania.OLYMPUS DIGITAL CAMERA Tutaj przyznaję się od razu, nienajlepsze zdjecia różnorakich narzędzi do rękodzieła. Przewodnik stał już nade mną jak sierżant w wojsku i wykrzykiwał, że jak nie pójdę to zostanę. Ech losie. 😀 Miłego oglądania i cieszenia ocząt.OLYMPUS DIGITAL CAMERA OLYMPUS DIGITAL CAMERA

4 thoughts on “Muzeum haftu ukraińskiego w Zbarażu

  1. „Odwiedziliśmy kilka cerkwi i obecnie nie widziałam żadnego więc albo zmieniła się tradycja albo hafty umiejscowione są być może na przedmiotach ściśle powiązanych z celebrowaniem rytuałów i może tylko wtedy je widać? Czy ktoś może podpowiedzieć?”

    Wyszywanka są umieszczane w cerkwiach jak najbardziej. Mozna je spotkać w zależności od regionu – są obecne w cerkwiach na Chełmszczyźnie czy Podkarpaciu (obecność ukraińskiej kultury). Rucznyky (wyszywana ręczniki) umieszcza się prz ikonach lub w innych miejscach. W samej liturgi mogą być używane (obmycie rąk) ale do tego czy będzie to haft to zależy już od lokalnej tradycji – tak samo jak sama ich obecność w cerkwi.

    Bardzo fajny reportaż – pozdrawiam.

    • Bardzo dziękuję za te informacje :). Ostatnio dowiedziałam się, że panny młode haftują takie ręczniki na ślub czy też w wianie :)

  2. Piękną wycieczkę miałaś, zazdroszczę. Chętnie bym to sama zobaczyła. Tak, haft ukraiński to nie tylko krzyżyki. Ukraina jest wielkim krajem, bardzo zróżnicowanym. Jest tam wiele regionów (nic dziwnego – przecież i w Polsce tak jest). Znajdziesz haft płaski, hafty liczone, mereżkę (w końcu to jest słowo ukraińskiego pochodzenia, i jeśli się nie mylę, „mereżywo” znaczy koronka).

    Jest też ciekawa odmiana haftu liczonego, „nizynka”, gdzie przeciągasz nitkę jak w tkaniu wzoru – nad i pod płótnem, prowadząc ją jak na krośnie tam i z powrotem przez całą szerokość pasa wzoru, odliczając, co ile nitek masz przekłuć igłę na drugą stronę materiału. Jak wyhaftujesz czarny kontur, dopiero wypełniasz kolorami przestrzenie, i tu już haftujesz normalnie, tam i z powrotem.

    Niewiele wiem o ręcznikach, ale na pewno grały ważną rolę. Były używane i tak jak w cerkwi, do obramowania obrazów, i grały jakąś rolę w ważnych momentach w życiu. Chyba są używane przy pogrzebach, a na pewno przy ślubach. Czytałam, że jeden „rusznyk” kładzie się państwu młodym pod nogi, drugi ozdabia talerz z chlebem.

    Sama symbolika haftu krzyżykowego jest bardzo bogata i bardzo stara, poszczególne motywy mają swoje znaczenie. To już dla mnie jest kompletnie nieczytelne, ale są bogate prace etnograficzne poświęcone właśnie tej symbolice.

    • o ręczniki to jest długaśna historia 😀 i najlepiej ze znanych mi osób zna się na nich Alinka Dębowska z muzeum w Bielsku Podlaskim 😀 Tutaj jest strona projektu indeksacji ręczników z tamtego regionu http://www.bielskirecznik.pl/
      A ręczniki jak piszesz na uroczystości religijne ale też na dobry los. TAki ręcznik haftowało się z intencją :) Ciekawa sprawa z nimi
      Muszę poszukać w sieci czy jest gdzieś jakaś typologia haftów ukraińskich po regionach. Mam ten „plus”, że moim regionie nie było haftów to mogę się podbpiąc 😉 pod inne. Teraz robię ukraiński wzór ręcznikowy na poduszce.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>